Kaotik ve kaynak kısıtlı travma ortamlarında etkili analjezi sağlamak, hasta konforunun ötesinde hava yolu güvenliği, hemodinamik stabilite, transport kolaylığı ve opioid-sedatif maruziyetinin azaltılması açısından önemlidir. Taşınabilir ultrason cihazlarının yaygınlaşması, fasyal plan bloklarının gelişmesi ve acil servis ile hastane öncesi bakım protokollerinin artması, rejyonal anestezinin ameliyathane dışı travma bakımındaki rolünü güçlendirmiştir. Bununla birlikte bu uygulamalar hasta seçimi, koagülopati, akut kompartman sendromu, mevcut sinir yaralanması, aydınlatılmış onam, lokal anestezik sistemik toksisitesi, rebound ağrı ve kateter ilişkili enfeksiyon riski gibi önemli güvenlik başlıklarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Bu anlatımsal derlemenin amacı, kaotik ve kaynak kısıtlı travma ortamlarında rejyonal anestezi uygulamalarına ilişkin güncel kanıtları özetlemek, farklı klinik bağlamlarda blok seçimini tartışmak ve güvenli uygulama için pratik karar noktaları sunmaktır. Mevcut kanıtlar özellikle kalça ve femur kırıkları ile seçilmiş toraks travmalarında erken analjezi ve opioid azaltımı açısından klinik yarar potansiyeli göstermektedir. Ancak uzun dönem hasta merkezli sonuçlar, mortalite, morbidite ve blok-spesifik üstünlükler açısından kanıtlar heterojendir. Rejyonal anestezi, uygun hasta, uygun ekipman, eğitimli uygulayıcı ve yapılandırılmış güvenlik protokolleri varlığında travma bakımına entegre edilmesi gereken stratejik bir klinik karar aracıdır.
Anahtar Kelimeler: Travma, afet, ultrason, rejyonal anestezi, periferik sinir bloğu, fasyal plan bloğu
Effective analgesia in chaotic and resource-limited trauma settings is important beyond patient comfort, as it may influence airway safety, haemodynamic stability, transport, and opioid-sedative exposure. The increasing availability of portable ultrasonography, the development of fascial plane blocks, and the integration of emergency department and prehospital protocols have strengthened the role of regional anesthesia in out-of-operating-room trauma care. However, these applications must be considered together with patient selection, coagulopathy, acute compartment syndrome, pre-existing nerve injury, informed consent, local anesthetic systemic toxicity, rebound pain, and catheter-related infection risk. This narrative review aims to summarise current evidence on regional anesthesia in chaotic and resource-constrained trauma settings, discuss block selection across different clinical contexts, and provide practical decision points for safe implementation. Current evidence suggests clinically relevant potential for early analgesia and opioid sparing, particularly in hip/femur fractures and selected thoracic trauma. However, the evidence regarding long-term patient-centered outcomes, mortality, morbidity, and block-specific advantages is heterogeneous. Regional anesthesia should be regarded not as an isolated technical procedure, but as a strategic clinical decision tool that requires appropriate patient selection, equipment, training, and safety governance.
Keywords: Trauma, disaster, ultrasound, regional anesthesia, peripheral nerve block, fascial plane block